دانشگاه‌ها با وجود شهدای گمنام متحول‌تر از هر زمان هستند

 

به گزارش پایگاه فرهنگی و اطلاع رسانی مفقودین و شهدای گمنام به نقل از دانشجو، 10 سال از اولین تدفین شهدای گمنام در دانشگاه های کشور که به میزبانی استان یزد بود، می گذرد و پس از آن تا کنون نزدیک به 100دانشگاه کشور ما میزبان شهدای گمنام بوده اند و مقام معظم رهبری در خصوص تشییع و تدفین پنج شهید گمنام در دانشگاه می فرماید: «از این اقدام هوشمندانه و متعهدانه سپاسگزاری و قدردانی می کنم. این تکریم شهیدان عزیز ایران است که جان خود را نثار هدف های والا کردند و رضای خداوندی را بر آرزوهای حقیر مادی ترجیح دادند. سلام خداوند بر آنها باد.» 
 در این قسمت به بررسی چرایی این اتفاق که تاثیر زیادی بر فضای علمی دانشگاه ها گذاشته است، می پردازیم: گرامیداشت یاد شهدا در دانشگاه ها ایثار و شهادت در شمار عالیترین مفاهیم الهی و حاصل متعالی ترین ارزش هایی است که می تواند جامعه انسانی را به تکامل و تعالی برساند و والاترین برکات را به آن ببخشد.
 پیام و آرمان شهدا به دلیل عظمت مرتبه ای که شهدا بدان دست یافته اند، عالی ترین پیام ها و از جنس پیام انبیای الهی است، شهدا، فرزانگان و برگزیدگان نسل خود بودند و اصلی ترین پیام آنها برای نسل امروز پیموندن طریق الله، طریق عزت، آزادی و سعادت و سربلندی دنیا و آخرت بود.
 در شرایط کنونی که با مسائلی نظیر تغییر نسل ها، نیاز روزافزون نسل جوان به ارزش های متعالی اسلامی در جهت پیمودن مسیر پیشرفت همه جانبه و تحقق تمدن عظیم اسلامی، تهاجم فرهنگی دشمنان و تلاش مذبوحانه ایادی داخلی آنان در جهت جدایی آینده سازان کشور از ارزش های والای انقلاب اسلامی مواجهیم، ترویج فرهنگ شهادت و ایثار به عنوان والاترین میراث انقلاب اسلامی و هشت سال دفاع مقدس وظیفه‌ای است که بر عهده همه دلسوزان نظام می باشد.
 بی شک ترویج فرهنگ ایثار و شهادت از راه های متعددی امکان پذیر است که یکی از مؤثرترین آنها حضور ابدان مطهر شهدا در مراکز آموزش عالی و دانشگاه ‌های کشور می باشد.
 
*روحیه شهادت‌طلبی 
 در متون و آموزه های دین مبین اسلام جایگاه ویژه ای برای «شهید» و «شهادت» در نظر گرفته شده و این واژگان از «قداست» خاصی برخوردار است. 
 اگر کسی با مفاهیم اسلامی آشنا باشد، در عرف خاص اسلامی، احساس می کند که هاله ای از نور کلمه «شهید» را فرا گرفته است؛ «هرگز نپندارید کسانی که در راه خدا کشته می شوند مردگانند، بلکه زنده به حیات ابدی شدند و در نزد خداوند متنعم خواهند بود، آنان به فضل و رحمتی که خداوند نصیب آنها گردانیده شادمانند و بشارت و مژده می دهند به کسانی که هنوز به آنان نپیوسته اند و بعدا در پی آنها برای آخرت خواهند شتافت که از مردن هیچ نترسند و از فوت متاع دنیا هیچ غم نخورند.»
 امام علی(ع) نیز می فرماید: «خدا شهدا را در قیامت بِاَبها و جلال و عظمت و نورانیتی وارد می کند که اگر انبیا از مقابل اینها بگذرند و سوار باشند به احترام اینها پیاده می شوند.» و آیات و احادیث بسیار زیادی که همه بیانگر جایگاه، قداست و ارزش والای شهید در اسلام هستند. چرا؟ چون «همه گروه های خدمتگزار در جامعه، مدیون شهدا هستند؛ عالم در علم خود و فیلسوف در فلسفه خود و مخترع در اختراع خود و معلم اخلاق در تعلیمات اخلاقی خود نیازمند محیطی مساعد و آزادند تا خدمت خود را انجام دهند، ولی شهید آن کسی است که با فداکاری و از خود گذشتگی و با سوختن و خاکستر شدن خود محیط را برای دیگران مساعد می کند. 
 آری، شهدا شمع محفل بشریت اند؛ سوختند و محفل بشریت را روشن کردند، اگر این محفل تاریک می ماند هیچ دستگاهی نمی توانست کار خود را آغاز کند یا ادامه بدهد، بر این اساس است که حق شهید از حق تمام کسانی که از راه علم، فلسفه و اندیشه، صنعت و اختراع و اکتشاف و اخلاق و حکمت عملی به بشریت خدمت کرده اند، بالاتر است و این دقیقا به خاطر نقشی است که شهید هم در زمان حیاتش و در جهاد و مبارزه با دشمنان و دفاع از میهن و دین خود انجام داده و هم بعد از کشته شدنش به عنوان الگو، نماد و اسوه پایداری و حماسه سازی و جانفشانی در راه دفاع از کشور و آرمان های آن ایفا کرده است. 
 به فرموده شهید بزرگوار، استاد مطهری «خون شهید هر قطره اش تبدیل به صدها قطره و هزارها قطره، بلکه به دریایی از خون می گردد و در پیکر اجتماع وارد می شود؛ شهادت تزریق خون است به پیکر اجتماع؛ این شهدا هستند که به پیکر اجتماع و در رگ های اجتماع - خاصه اجتماعاتی که دچار کم خونی هستند - خون جدید وارد می کنند» و بزرگترین اثر و خاصیت شهید حماسه آفرینی اوست.
 در ملت هایی که روح حماسه، مخصوصاً حماسه الهی می میرد بزرگترین خاصیت شهید این است که آن حماسه مرده را از نو زنده می کند، لذا اسلام همیشه نیازمند به شهید است، چون همیشه نیازمند به حماسه آفرینی است، حماسه های نو به نو و آفرینش های جدید، بر این اساس دیگر شهدای گمنام، مجهول الهویه نیستند هر چند نام و نشان خانوادگی ندارند، اما بزرگترین شناسه و مشخصه دینی و ملی را با خود داشته و برای تمام جامعه و نسل های آینده کاملاً شناخته شده می باشند، بنابراین بدن شهید هم در اسلام از جایگاه و قداست ویژه ای برخوردار است.
 
*احساس نیاز دانشگاه ها 
 از منظر بنیانگذار کبیر انقلاب «دانشگاه مبدأ همه تحولات است»، این بدان معناست که دانشگاه می ‌تواند نقش تحول آفرینی را در جامعه ایجاد کند و امروزه نقش و جایگاه دانشگاه بسیار فراتر از گذشته است و می‌ تواند در تمام شئون جامعه اعم از سیاست، فرهنگ و اقتصاد ایفای نقش کند و منشا دگرگونی و تحول در اشاعه ارزش های اجتماعی، علم و فناوری باشد. 
 در نظام جمهوری اسلامی، دانشگاه‌ تنها یک بنگاه تأمین کننده نیروی انسانی متخصص برای جامعه و بنگاه ‌های اقتصادی نیست، بلکه نهادی است که می ‌تواند رهبری حرکت و ایجاد تحول در زیرساخت های فرهنگی، اجتماعی، سیاسی و اقتصادی جامعه را در دست بگیرد؛ همچنین مرکز ایجاد الگوهای صحیح رفتار اجتماعی، حافظ سنت های علمی و فرهنگی جامعه، عامل تعمیق وفاق اجتماعی، بهبود کیفیت زندگی مردم، تعالی دهنده سطح تبادل عقاید و تجربیات در درون جامعه و مرکزی برای پرورش خلاقیت نسل جوان و میدان دادن به اندیشه‌ های نو و جسارت‌ های علمی است. 
 دانشجوی متعهد همه پدیده‌ ها را چونان آیات الهی مطالعه و بررسی می ‌کند و حتی به علوم تجربی با ماهیتی دینی و الهی می‌ نگرد و بدین گونه است که دانشگاه جایگاهی مقدس در جامعه اسلامی می یابد. 
 با وجود تحولات عظیمی که پس از پیروزی انقاب اسلامی در دانشگاه ها و مراکز مختلف آموزش عالی کشور بوجود آمده، بررسی واقعیات بیانگر آسیب هایی است که باعث گردیده وضعیت موجود دانشگاه ها و کارکردهای آن با جایگاه ایده آل دانشگاه فاصله داشته باشد. 
 مدرک سالاری و مدرک گرایی، تبلیغات دینی ناکارآمد، فقدان انگیزه دانشجویان برای تلاش و سختکوشی در راه علم، خودنمایی، جاه طلبی، برتری جویی و فردگرایی عوامل بازدارنده توسعه علمی ایران هستند و همچنین به دلیل اتخاذ برخی مدل های توسعه در کشور، ارزش های اجتماعی از سنتی به سوی مدرن، از ساده زیستی به تجمل، از کمک و همیاری و ایثار و گذشت برای جامعه به سودجویی فردی و از ارزش قناعت به ارزش ثروت و از انسجام به فردگرایی و از ارزش دین و خدا به ارزش پول و دنیا حرکت کردند. 
 البته دستگاه ها و متولیان فرهنگی نیز در انتقال این ارزش های انقلابی و دینی به نسل دوم و سوم انقلاب و حتی تعمیق آنها برای نسل اول انقلاب، سهل انگاری و کم کاری هایی داشته اند که موجب فاصله گرفتن تدریجی برخی از افراد جامعه، بخصوص جوانان از ارزش های اسلامی شده است.